Urfa Usulü Şıllık Tatlısı Tarifi

4 Dakika Okuma Süresi

Urfa Usulü Şıllık Tatlısı Tarifi

Bu İçerikte Neler Var?
Şıllık Tatlısı Malzemeleri
Şıllık Tatlısı Nasıl Yapılır?
Şıllık Tatlısı Tarifinin Püf Noktaları
Şıllık Tatlısının İsmi Nereden Gelir ve Yöresel Farkları Nelerdir?
Ceviz yerine farklı bir kuruyemiş kullanılabilir mi?
Şıllık tatlısı önceden yapılıp bekletilebilir mi?
Krep hamurum tavaya yapışıyor, ne yapmalıyım?
Şıllık tatlısı sıcak mı servis edilir, soğuk mu?

Şanlıurfa mutfağının en özel, köklü ve bir o kadar da pratik tatlılarından biri olan şıllık tatlısı, isminin ilginçliği kadar damakta bıraktığı muazzam hafiflikle de bilinir. Temelde incecik dökülmüş, krep benzeri yumuşacık hamurların (yöresel adıyla akıtma) bol cevizle buluşup kıvamlı bir şerbetle tatlandırılmasından oluşur. Ağır, bol yağlı ve yoğun şerbetli baklava türü tatlılara kıyasla çok daha hafif bir alternatiftir. Evdeki temel malzemelerle kısa sürede hazırlayabileceğiniz bu yöresel şöleni, orijinal dokusuna sadık kalarak kendi mutfağınızda kolayca yapabilirsiniz.

Şıllık Tatlısı Malzemeleri

Tatlımız üç temel aşamadan (şerbet, krep hamuru ve iç harç) oluşmaktadır. Hamurun doğru kıvamı alması için ölçüleri standart su bardağı (200 ml) ile kullanmanız önerilir.

Krep Hamuru (Akıtma) İçin:

  • 2 su bardağı süt
  • 2 su bardağı su
  • 2,5 su bardağı un (Unun markasına ve kalitesine göre sıvı çekme oranı değişebileceği için kontrollü eklenmelidir)
  • 1 adet yumurta
  • 1 çay kaşığı tuz
  • Tavayı yağlamak için çok az miktarda sıvı yağ
  • Şerbeti İçin:

  • 2 su bardağı toz şeker
  • 2 su bardağı su
  • 1 küçük dilim taze limon
  • İç Harcı ve Üzeri İçin:

  • 1,5 - 2 su bardağı dişe gelir şekilde iri çekilmiş ceviz içi
  • İsteğe bağlı olarak üzerini süslemek için toz Antep fıstığı
  • Tava Çeşitleri

    Şıllık Tatlısı Nasıl Yapılır?

    Şerbetin Hazırlanması

    Tatlımızın şerbetinin ılık olması gerektiği için işe ilk olarak şerbeti kaynatarak başlayın. Orta boy bir tencereye 2 su bardağı su ve 2 su bardağı toz şekeri alın. Şeker eriyene kadar hafifçe karıştırın ve orta ateşte kaynamaya bırakın. Şerbet kaynamaya başladıktan sonra içerisine 1 küçük dilim limonu ekleyin. Ocağın altını kısıp şerbeti hafif koyu, kıvamlı bir hale gelene kadar yaklaşık 10-15 dakika kaynatın. Kıvam alan şerbeti ocaktan alın ve oda sıcaklığında ılımaya bırakın.

    Krep Hamurunun (Akıtmanın) Hazırlanması

    Derin bir çırpma kabına sütü, suyu, 1 adet yumurtayı ve tuzu alarak bir tel çırpıcı yardımıyla tamamen homojen olana kadar karıştırın. Ardından 2,5 su bardağı unu azar azar sıvı karışıma ilave edin. Bu aşamada hiç pürüz kalmaması çok önemlidir; gerekirse bir el blenderından veya süzgeçten geçirebilirsiniz. Klasik krep hamuru kıvamında, bozadan biraz daha akışkan, pürüzsüz sıvı bir harç elde etmelisiniz. (Eğer hamurunuz çok sulu gelirse 1-2 yemek kaşığı un, çok katı gelirse çok az süt ekleyerek kıvamı ayarlayabilirsiniz.)

    Kreplerin Pişirilmesi

    Geniş ve yapışmaz bir krep tavasını ocağa alın, ısıtın. Tavanın zeminini bir peçete veya fırça yardımıyla çok hafifçe sıvı yağ ile yağlayın. Isınan tavaya hazırladığınız hamurdan bir kepçe dökün ve tavayı hızlıca sağa sola eğerek hamurun tavanın her yerine ince bir tabaka halinde yayılmasını sağlayın. Orta ateşte krebin alt yüzeyi hafifçe pembeleşene kadar pişirin, ardından bir spatula ile ters çevirip diğer yüzünü de saniyeler içinde pişirin. Krepleri kurutmamaya, yumuşak kalmalarına özen gösterin. Hamur bitene kadar bu işlemi tekrarlayın.

    Tatlının Birleştirilmesi ve Şekil Verilmesi

    Pişirdiğiniz yumuşacık kreplerden birini tezgaha serin. İçerisine bolca iri kıyılmış ceviz içinden şerit halinde yerleştirin. Krebi çok sıkı veya çok gevşek olmayacak şekilde rulo (dürüm) formunda sarın. Tüm krepleri aynı şekilde cevizle doldurup sardıktan sonra, iki parmak kalınlığında düz veya verev (çapraz) şekilde dilimleyin.

    Şerbetleme Aşaması

    Dilimlediğiniz cevizli krep rulolarını çok derin olmayan, geniş bir servis tepsisine veya borcama yan yana, şık bir şekilde dizin. Hazırlayıp kenarda ılıttığınız şerbeti, tepsideki tatlıların her yerine eşit gelecek şekilde bir kepçe yardımıyla gezdirin. Krepler şerbeti hızlıca çekecektir. Tatlıyı yaklaşık 15-20 dakika dinlendirdikten sonra servis edebilirsiniz.

    Tencere Modelleri

    Şıllık Tatlısı Tarifinin Püf Noktaları

    Bu tatlının en önemli sırrı hamurunun inceliği ve pişirme derecesidir. Krepleri tavaya dökerken çok kalın dökmemeye çalışın; ince dökülen hamur şerbeti çok daha iyi çeker ve ağızda dağılır. Pişirirken krepleri takır takır kurutursanız, rulo yapma aşamasında hamur yırtılır ve kırılır.

    Bir diğer kritik nokta şerbetin ısısıdır. Geleneksel tatlılarda "biri sıcak biri soğuk" kuralı yaygın olsa da, şıllık tatlısında krepler oda sıcaklığına yakın ılık, şerbet ise mutlaka ılık (elinizi yakmayacak sıcaklıkta) olmalıdır. Eğer sıcak kreplerin üzerine kaynar şerbet dökerseniz tatlınız anında hamurlaşır ve lapa olur.

    Şıllık Tatlısının İsmi Nereden Gelir ve Yöresel Farkları Nelerdir?

    Tatlının ismi genellikle tebessüm yaratsa da, kökeni kelime anlamına dayanır. Yöresel ağızda "şıl" veya "şelek" kelimeleri ıslak, sulu, çok yıkanmış anlamına gelir. Tatlı, bol şerbetle ıslatılarak yapıldığı ve yumuşak dokulu olduğu için zamanla bu ismi almıştır.

    Urfa'da bu tatlının iki farklı sunum şekli vardır. Yukarıda hazırladığımız versiyon "sarmal/dürüm" usulüdür ve evlerde yapımı çok pratiktir. Diğer klasik usulde ise pişirilen krepler bir tepsiye tıpkı su böreği gibi üst üste serilir. Araya bolca ceviz dökülür, tekrar kreplerle kapatılır. Tepside baklava dilimi gibi kesildikten sonra üzerine şerbet dökülür. Her iki yöntemin lezzeti de aynıdır, sadece görsel ve sunum farklılığı yaratır.

    Servis Tabağı

    Ceviz yerine farklı bir kuruyemiş kullanılabilir mi?

    Şanlıurfa mutfağının orijinal reçetesinde şıllık tatlısının iç harcı kesinlikle cevizden oluşur. Cevizin kendine has yağlı yapısı ve hafif buruk tadı, şerbetle birleştiğinde tatlının karakterini oluşturur. Ancak evde ceviz yoksa veya fıstık aromasını seviyorsanız, iri kıyılmış tuzsuz boz Antep fıstığı veya fındık ile de hazırlayabilirsiniz.

    Şıllık tatlısı önceden yapılıp bekletilebilir mi?

    Bu tatlı yapısı gereği beklemeye çok uygun değildir. Taze yapılıp taze tüketilmesi makbuldür. Eğer misafirleriniz için hazırlayacaksanız; krepleri sabahtan pişirip cevizle sarıp tepsiye dizebilir, şerbetini de kaynatıp kenara alabilirsiniz. Ancak şerbeti tatlıyla buluşturma işlemini misafirleriniz gelmeden 15-20 dakika önce yapmalısınız. Aksi takdirde saatlerce şerbetin içinde bekleyen hamur yumuşayıp dağılmaya başlar.

    Krep hamurum tavaya yapışıyor, ne yapmalıyım?

    Hamurun tavaya yapışmasının iki ana nedeni vardır: Tavada yeterli ısıya ulaşmadan hamuru dökmek veya hamurdaki yumurta oranının un oranına göre az kalması. Krep tavanızın iyi bir teflon, granit veya döküm yüzeye sahip olduğundan emin olun. Tavanızı mutlaka iyice ısıtın ve her dökümden önce peçeteye damlattığınız birkaç damla yağ ile yüzeyi hafifçe silin.

    Şıllık tatlısı sıcak mı servis edilir, soğuk mu?

    Şıllık tatlısı yöresel olarak ılık tüketilen bir tatlıdır. Şerbet döküldükten sonra hamurun şerbeti çekmesi için kısa bir süre dinlendirilir ve ardından henüz içindeki ılıklığını kaybetmeden porsiyonlanır. Buzdolabına konulduğunda hamur sertleşeceği ve lezzet profilini kaybedeceği için soğuk tüketilmesi tavsiye edilmez.

    Orijinal Selanik Gevreği Tarifi
    Önceki Yazı
    Orijinal Selanik Gevreği Tarifi
    Fırında Çıtır Bamya Kızartması Tarifi
    Sonraki Yazı
    Fırında Çıtır Bamya Kızartması Tarifi